Ze gingen net uit. Nu gaan ze weer aan. De lichtmasten langs 550 kilometer snelweg.
De Groningse slimmesnelwegondernemer Piet Zijlstra verbaast zich erover. Hij dringt aan op meer lichtgevend asfalt. “Gisteren zijn er nog metingen gedaan in de Maastunnel. Het presteert uitstekend.”
Piet Zijlstra is eigenaar van Polyciviel. Hij pioniert al jaren met lichtreflecterend asfalt en wijst opdrachtgevers op de voordelen ervan. Cobouw belt hem, want Cora van Nieuwenhuizen, minister van Infrastructuur en Waterstaat, wil de verlichting langs snelwegen weer aan doen. Is dat wel zo verstandig?
De lampen langs Rijkswegen gaan weer aan. Dat moet toch op zijn minst pijn doen aan uw ogen?
“Ja, weet je. Ik verbaas me er een beetje over. Ik zal niet zeggen dat het licht overal uit moet, want dat kan best onveilig zijn bij weefvakken en aansluitingen. Bovendien is lichtreflecterend asfalt ook niet altijd zaligmakend. Maar je kunt wel veel andere dingen doen. Persoonlijk vind ik 130 per uur rijden te ver gaan. Nederland is daar te klein voor. Als ik mijn cruise control op 122 zet, rijd ik ook veel relaxter.”
De minister zegt dat het onveilig is, in het donker rijden…
“Als je te weinig licht hebt, is dat ook zo. Ook ik ben ervan overtuigd dat je voldoende zicht moet hebben, maar dat kun je ook bereiken met lichtreflecterende wegen. In Scandinavië zie je die veel, ook omdat witte steenslagen daar veel voorkomen. In die landen zijn toevallig ook de minste verkeersdoden.”
Meer witte wegen dus. Is al bewezen dat het werkt?
“Zeker het leidt tot een flinke besparing op de energierekening tot wel 30 procent. Voor de Gaasperdammertunnel heb ik tot in den treure zelf onderzoek gedaan met Rijkswaterstaat. Daar komt het wit reflecterend asfalt over een lengte van 3 kilometer over tien rijstroken. Die weg gaat in 2020 open en is het eerste grote project.”
Onder de foto gaat het interview verder
Hij vervolgt.
“Bij de Maastunnel (zie foto onderaan) passen we geel reflecterend asfalt toe, die steenslag komt net over de grens vandaan. Geel? Een stukje nostalgie. Die kleur verwijst naar de gele stenen waarmee de tunnel ooit is gemaakt. Gisterennacht zijn daar weer metingen gedaan: het presteert uitstekend.”
Aan en uit
“Het licht langs snelwegen gaat uit”, was in 2013 nog de boodschap van Rijkswaterstaat. Op die manier zou de beheerder van wegen flink geld besparen op onderhoud. Krap zes jaar later is het tij gekeerd.
Donkere wegen zijn gevaarlijk, oordeelt de minister van Infrastructuur en Waterstaat, en dus gaat de verlichting ’s nachts weer aan over een lengte van 550 kilometer.
Eigenlijk was het de bedoeling om verlichting over een lengte van ongeveer 2000 kilometer uit te doen. Zo ver is het nooit gekomen. Overigens is het niet zo eenvoudig om lantaarnpalen weer aan te doen. Eerst moeten de effecten op flora en fauna worden onderzocht.
Het klinkt als de definitieve doorbraak. Spannend?
“Ja. Ik vind het ook fijn dat Rijkswaterstaat er nu bij is betrokken. In 1975, bij Roermond, was het ooit de eerste opdrachtgever van lichtreflecterend wegdek, maar toen speelde energiebesparing nog nauwelijks een rol en viel het een beetje stil. Inmiddels is het vaker toegepast, onder meer in de provincie Groningen en in Utrecht. Bijkomend voordeel is dat het minder heet wordt in de zomer. Dat scheelt onderhoud.”
Goed voor de portemonnee, goed voor het milieu. Waarom zien we dan overal nog gitzwarte wegen?
“Er komen steeds meer stukjes weg bij. Maar het is ook wel een kunstje om het goed te doen. Dat heeft bijvoorbeeld met walsprotocollen te maken en de juiste steenslagen, die vragen extra aandacht. Met de weerstand vanuit de markt valt het wel mee.”
Moeilijker aan te leggen, is het ook duurder?
“Ietsje. Maar als je minder onderhoud hebt en omdat je bespaart op verlichting verdien je dat binnen no-time terug.”
De minister gaat het licht weer aan doen langs 550 kilometer snelweg. Misschien breken er ook wel mooie tijde voor u aan?
“Dat zou mooi zijn. Nee, ik ga haar geen brief sturen, ik wacht het rustig af. Deze oplossing is overigens ook beter voor de flora en fauna en de vleermuizen. Lichtreflecterend asfalt licht alleen op als er koplampen op schijnen.”
Wat zijn tot slot de nieuwste trends op het gebied van slimme wegen?
“In Groningen zijn we druk bezig met een innovatieproeftuin voor allerlei typen asfalt die we gaan testen en onderzoeken met de Hanzehogeschool en Rijksuniversiteit. Zo gaan we ook aan de slag met C02-absorberend asfalt, een soort dat CO2 als het ware opvreet. Dat biedt waarschijnlijk ook een oplossing aan de mogelijke nadelen van elektrische auto’s. Als het waar is dat ze meer fijnstof veroorzaken, dan rekent CO2-absorberend asfalt daar nog beter mee af.”
